[ مقدمات ] يادداشت چاپ اول خاك يزد از سرزمينهاى كم شاعر ايران است . ديارى است كه در آن كار و كوشش ، كشاورزى و پيشه‌ورى و بازرگانى خواستار داشته . متون تاريخى كه دربارهء آن شهر در دست داريم گواهى است بر اينكه ملوك و حكام و عمال آنجا به ادب‌پرورى و شعردوستى رغبتى نداشته‌اند و كسانى كه شعرا را مىنواخته‌اند و به ذوق و سليقهء ادبى مشهور بوده‌اند تعدادشان زياد نبوده است . تذكره‌اى كه از شعراى يزد درين كتاب انتشار مىيابد نماى روشنى از تاريخ ادبى شهر يزد در هفتصد سال است و لازم بود كه چنين مجموعه‌اى در دسترس باشد . در آتشكدهء آذر ( در بخش خاص ) و مجمع الفصحاى هدايت و تذكره‌هاى عمومى دوره‌هاى اخير نام شاعران يزدى مندرج است و مرحوم عبد الرسول خيام‌پور نام آنان را از روى منابع زياد استخراج و در « فرهنگ سخنوران » وارد كرده است . مؤلفان معاصر دو تاريخ يزد ، عبد الحسين آيتى در آتشكدهء يزدان ( يزد 1317 ) ، و احمد طاهرى در تاريخ يزد ( يزد 1317 ) نام و گزيدهء اشعار عده‌اى از شاعران را آورده‌اند و بالاخره اردشير خاضع ، زرتشتى پاك مهر ، باشندهء بمبئى در سال 1341 شمسى تذكرهء مفصلى به نام « تذكرهء سخنوران يزد » در دو جلد منتشر ساخت كه در حال حاضر ناياب است . اما كتابى كه آقاى فتوحى تنظيم كرده از دستى ديگر است و چون آن كتابهاى سه‌گانه اكنون آسان‌ياب نيست ، انتشار كتاب خواندنى و مفيد ايشان مىتواند رافع احتياج علاقه‌مندان در اين رشته باشد و يزديان دوستدار شعر را گنجينه‌اى دلپذير و سفينه‌اى خالى از خلل است . آقاى فتوحى اگر در تأليف تذكرهء خود تا حدودى پايبند رعايت اصول و سبك سنتى تذكره‌نويسى است در آوردن اشعار شاعران ( خواه تك‌بيت و خواه غزل و قطعهء تمام ) با كوشش و سنجش نمونه‌هاى خوب و دلپسند و خواندنى را در اين مجموعه گرد آورده و موجب آن شده است كه تذكره‌اش همچون سفينه و گزيده و گلچين اشعار بتواند مورد استفاده باشد . در اين تذكره تقريبا نام و شعر همهء شاعران شناختهء يزد هست . البتّه ممكن است كه از ميان جنگ‌ها و مجموعه‌ها و متون پيشين باز هم‌نام شاعرانى بدست آيد و بتدريج برين